Einlægni & íronía

Mér virðist sá misskilningur einhvern veginn hafa komist á kreik að íronía og einlægni séu mótsagnir – og með sama hætti paþos og póstmódernismi. Það er, skilningurinn er sá að ef þú segir ekki „ég finn til samúðar með þér“ þá finnirðu ekki til samúðar – s.s. það sem þú segir ekki beint út og umbúðalaust, það finnst þér ekki.

Þetta er misskilningur á báðum hugtökum – einlægni og íroníu – því þeim er eðlislægt að vera innan hvers annars. Það sem sumt fólk vill kalla einlægni – það er hin beina, einfalda nálgun – er bara banalítet, og það sem það hræðist er margvíð hugsun – hugsun sem segir fleira en eitt í einu, hugsun sem er í samræmi við heiminn sem við búum í. Banalítet er einvíð hugsun, íronía er margvíð hugsun – einlægni rúmast innan þess síðarnefnda og fyllir upp í hið fyrrnefnda (ef henni er beitt þar, enda er bara eitt slott í banalíteti, en mörg í íroníu).

Íronía er bara ein tegund margvíðrar hugsunar. Ég er ekki að tala fyrir íroníu sem slíkri, heldur margvíðri hugsun – ég er að mælast til þess að ljóðskáld sækist ekki eftir aðgengileika dagblaðanna – í raun vildi ég óska þess að dagblöðin sæktust ekki heldur eftir aðgengileika sínum.

Ef maður talar við fólk eins og það sé heimskt verður það á endanum heimskt því það hefur aldrei komist í tæri við hugsun sem krefst átaks. Að vera heimskur er að vera í slæmu hugsanaformi. Sá sem gerir engar kröfur til þín vill þér ekki vel.

Tags: , ,

Comments are closed.