Nihil Obstat (Kristian Guttesen)
Nihil Obstat er önnur bókin sem ég les eftir eirík örn norðdahl (sem vel að merkja hefur verið iðinn við útgáfu síðan hann hófst handa fyrir þremur árum síðan).
hvað frágang bókarinnar varðar myndi fyrsti yfirlestur segja slæm prentun en hvað veit maður nema þetta eigi að vera einhverskonar stílbragð. hins vegar ber að geta þess að prentunin var reyndar ekki svo góð á heimsendapestum (2002) – sem og einni annarri nýhil bók sem að ég hef fengið að komast í. en það er eitthvað sem að þeir nýhilstrákar (eru annars engar stelpur í klíkunni?) eiga eflaust eftir að bæta úr því þetta er öflugur hópur sem stendur fyrir góðum upplestrum, hérlendis sem og á erlendri grundu. svo er auðvitað einsog allir vita eitt hurðarlaust helvíti að standa í eigin útgáfu þannig að þetta fyrirgefst án frekari útlistana.
en aftur að nihil obstat.
sem sagt –
ljóðin hans eiríks svipa til hins leitandi stíls sem menn einsog steinar bragi hafa tileinkað sér. hrár stíll –
oft á tíðum töff:
Augnablik
Tígrar eru töff
það segja það allir
siðferðilegur skilningur
er ekki bjór.
Bjór er töff,
það segja það allir.
(bls. 32)
hér kveður svo líka við glens, til dæmis í ljóðinu Að frelsa heiminn (bls. 9) sem er (ég neyðist til að segja) sætt tilbrigði við stein og um leið saklaust skot á einar má. við fáum svo ögn „ljóðrænni“ (kannski ekki alveg rétta orðið í þessu samhengi, biðst afsökunar á því!) tilfinningu í ljóðinu Berlínarmúr úr Krossi Krists (bls. 20):
…
Jökul ber við himin
líkt og í íslensku kvæði.Brageyrað endasleppt
stafur brotinn og brotið eyra
og brotið úr Berlínarmúrnum
sem fjölskylduvinur
færði foreldrum mínum
í kjölfar „fallsins“.
…
það sem ungskáldin gera í dag – og eiga auðvitað að gera – er að finna reglu í formleysinu. að brjóta upp hefðina og finna nýjar (höfuð)lausnir.
sem sagt –
ljóðin: þau eru hrá. og þannig reynir eiríkur að skapa sitt eigið form og tekst oft ágætlega til. fleiri tilvísanir má finna en þá sem ég nefndi hér áðan, stundum klénar (kannski vísvitandi þá?) og aðrar nokkuð ferskar:
Ástir og ananas
…
Eia orti svo skáldið og þóttist töff því eia er ekki orð heldur einhver vitleysa og svo dó hann löngu seinna og skáldin sem á eftir honum komu eyddu áratugum í að yrkja sig út úr þessu eina eia sem var svo kannski bara ekkert merkilegt til að byrja með. …
(bls. 7)
að lokum vil ég benda á tvö önnur ljóð í bókinni er nefnast Augnablik (bls.53 & 56) og fá mig kannski til að hallast að þeirri skoðun að fyrir minn smekk njóti skáldið sín hvað best í þessum tærum og vafningalausum ljóðum, þ.e. án neinna pólitískra ádeilna – sem þó víða ná að hitta í mark með þessum eitruðum og einmitt persónulegum húmor sem eiríkur beitir.
einsog með allar nýhil bækur er kápan á nihil obstat einkar glæsileg og að tveimur ljóðum undanskildum, Það er ekki að fara að hefjast neitt stríð (bls. 10-18) og Winona Ryder (bls. 21-24) – sem mér fannst annarsvegar vera of ruglingslegt og grípa hinsvegar óþarflega mikið til enskunnar – er þetta því að flestu leyti innihaldsrík bók og kveður hér við ferskan tón. vert er að hvetja eirík til frekari skrifa og gaman verður að fylgjast með því hvernig hann muni þróast áfram í sinni ljóðagerð.
bókin er 67 bls. og gefin út af nýhil, 2003.
kristian guttesen
Skrifað fyrir bókmenntavefinn, en óbirt.